NIU-CÁT-XƠN (NEWCASTLE) Ở GÀ CÓ NHỮNG DẤU HIỆU NÀO VÀ PHÒNG BỆNH RA SAO?

Mùa mưa, độ ẩm trong chuồng tăng, nhiệt độ thay đổi thất thường và đàn gà cũng dễ chịu thêm stress từ môi trường. Những biểu hiện như khò khè, giảm ăn hay đi phân xanh vì vậy thường khiến người nuôi lo lắng. Đây cũng là những dấu hiệu có thể gặp ở gà mắc Niu-cát-xơn (Newcastle) - một bệnh truyền nhiễm do vi rút gây ra, có khả năng ảnh hưởng đồng thời đến đường hô hấp, tiêu hóa và hệ thần kinh. Điểm đáng ngại của bệnh không nằm ở một triệu chứng riêng lẻ. Khi Niu-cát-xơn tiến triển, đàn có thể cùng lúc xuất hiện khò khè, khó thở, giảm ăn, phân xanh rồi tiếp tục có những biểu hiện thần kinh như ngoẹo cổ, đi vòng, mất thăng bằng hoặc liệt. Vì vậy, hiểu rõ diễn biến thường gặp của bệnh, cách xử lý đàn khi nghi mắc và chủ động phòng bằng vaccine

Trong bài viết này, chúng ta sẽ đi qua:

1. Niu-cát-xơn là bệnh gì?
2. Những dấu hiệu thường gặp khi gà mắc bệnh
3. Vì sao bệnh có thể gây thiệt hại lớn cho đàn?
4. Khi đàn có biểu hiện nghi bệnh nên xử lý thế nào?
5. Vệ sinh và sát trùng có vai trò gì?
6. Chủ động phòng bệnh bằng vaccine ra sao?
7. Khi nào cần sử dụng kháng thể để tạo bảo hộ nhanh cho đàn?

 

benh-niu-cat-xon-ga
Niu-cát-xơn là bệnh gì?
Niu-cát-xơn (Newcastle) là bệnh truyền nhiễm do vi rút gây ra ở gia cầm.

Bệnh có thể tác động đến nhiều cơ quan cùng lúc, đặc biệt là hệ hô hấp, tiêu hóa và thần kinh. Mức độ biểu hiện còn phụ thuộc vào độc lực của vi rút, độ tuổi, sức đề kháng và tình trạng miễn dịch của đàn.

Ở những đàn nhạy cảm, bệnh có khả năng lây lan nhanh và làm tỷ lệ chết tăng cao nếu không được kiểm soát kịp thời.

Những dấu hiệu thường gặp khi gà mắc Niu-cát-xơn
Ở giai đoạn đầu, đàn có thể xuất hiện các biểu hiện trên đường hô hấp như khò khè, ho, chảy nước mũi hoặc thở khó.

Khi hệ tiêu hóa bị ảnh hưởng, gà thường giảm ăn, uống nhiều nước và có thể đi phân xanh.

Ở những trường hợp bệnh ảnh hưởng đến hệ thần kinh, biểu hiện thường rõ hơn. Gà có thể ngoẹo cổ, đi vòng, run, mất thăng bằng hoặc liệt chân, cánh.

Không phải đàn nào cũng biểu hiện giống hệt nhau. Có đàn nổi bật triệu chứng hô hấp, có đàn biểu hiện tiêu hóa rõ hơn, trong khi một số trường hợp lại xuất hiện dấu hiệu thần kinh rất rõ.

Chính vì vậy, khi trong đàn bắt đầu xuất hiện cùng lúc nhiều nhóm triệu chứng và tỷ lệ chết tăng, cần nghĩ đến Niu-cát-xơn và xử lý khu bệnh sớm.

 

Vì sao Niu-cát-xơn có thể gây thiệt hại lớn?
Bệnh không chỉ khiến gà khò khè hay đi phân xanh.

Khi nhiều cơ quan cùng bị ảnh hưởng, gà dễ giảm ăn, mất sức, giảm tăng trọng và tăng tỷ lệ chết. Với đàn gà đẻ, năng suất trứng cũng có thể bị ảnh hưởng.

Vi rút còn có khả năng phát tán qua chất thải, dịch tiết, dụng cụ, phương tiện và sự di chuyển của người chăm sóc giữa các khu nuôi.

Trong mùa mưa, nền chuồng dễ ẩm, chất độn khó khô và việc vệ sinh khu nuôi cũng trở nên khó khăn hơn. Nếu an toàn sinh học không được duy trì tốt, mầm bệnh càng có thêm cơ hội lan sang khu gà khỏe.

 

Khi đàn có biểu hiện nghi Niu-cát-xơn nên xử lý thế nào?
Niu-cát-xơn là bệnh do vi rút nên kháng sinh không điều trị được nguyên nhân gây bệnh.

Khi đàn xuất hiện nhiều dấu hiệu phù hợp, ưu tiên đầu tiên là hạn chế mầm bệnh tiếp tục phát tán.

Khu có gà bệnh nên được tách khỏi đàn khỏe, hạn chế người và dụng cụ đi qua lại giữa các khu nuôi. Xác chết, phân và chất độn ẩm cần được thu gom và xử lý đúng cách.

Máng ăn, máng uống và các bề mặt trong chuồng cũng cần được làm sạch trước khi tiến hành sát trùng.

Nếu đàn chết tăng nhanh, biểu hiện nặng hoặc tình hình bệnh diễn biến bất thường, nên liên hệ cán bộ thú y để kiểm tra và lấy mẫu chẩn đoán nhằm có hướng xử lý phù hợp hơn.

Vệ sinh và sát trùng giúp hạn chế mầm bệnh trong chuồng
Trong lúc đàn đang có bệnh, sát trùng môi trường là một phần quan trọng của quá trình kiểm soát lây lan.

Sau khi loại bỏ phân, chất độn bẩn, thức ăn thừa và các chất hữu cơ, có thể sử dụng NAVETCIDE với liều 33 ml/10 lít nước để phun sát trùng chuồng theo hướng dẫn sản phẩm.

NAVETCIDE có thể phun trực tiếp trong chuồng đang nuôi thú, thuận tiện trong những trường hợp không thể di chuyển toàn bộ đàn ra ngoài.

Máng ăn, máng uống, dụng cụ và những khu vực thường xuyên tiếp xúc với đàn cũng cần được làm sạch trước khi sát trùng.

Việc sát trùng sẽ hiệu quả hơn khi bề mặt đã được loại bỏ phần lớn chất bẩn và chất hữu cơ.

 

>> Phân xanh và dấu hiệu điển hình của Niu-cát-xơn

 

Chủ động phòng Niu-cát-xơn bằng vaccine
Với Niu-cát-xơn (Newcastle), vaccine là biện pháp quan trọng để tạo miễn dịch chủ động cho đàn khỏe.

NAVETCO hiện có nhiều loại vaccine được sử dụng ở các giai đoạn và điều kiện chăn nuôi khác nhau.

Niu-cát-xơn chủng F dùng cho gà con khỏe mạnh từ 3–7 ngày tuổi bằng phương pháp nhỏ mắt hoặc nhỏ mũi, giúp tạo miễn dịch sớm cho đàn.

Niu-cát-xơn chủng Lasota được sử dụng từ 2 tuần tuổi trở lên, sau khi đàn đã được miễn dịch ban đầu bằng vaccine chủng F. Vaccine có thể dùng nhỏ mắt hoặc qua nước uống theo hướng dẫn sản phẩm.

Niu-cát-xơn chủng M được sử dụng cho gà khỏe mạnh trên 2 tháng tuổi hoặc tái chủng cho đàn trước đó đã được chủng bằng vaccine chủng F, Lasota hoặc vaccine chịu nhiệt.

Niu-cát-xơn chịu nhiệt sử dụng chủng I-2, có thể dùng bằng nhiều đường như nhỏ mắt, nhỏ mũi, cho uống hoặc trộn thức ăn, phù hợp với những điều kiện chăn nuôi cần sự linh hoạt hơn trong quá trình sử dụng vaccine.

Một điểm cần lưu ý là vaccine không tạo ra kháng thể ngay lập tức sau khi chủng. Cơ thể gà cần một khoảng thời gian để đáp ứng với vaccine và tự hình thành miễn dịch.

Vì vậy, vaccine phù hợp nhất với chiến lược phòng bệnh chủ động, khi đàn vẫn đang khỏe và có đủ thời gian để hình thành miễn dịch trước nguy cơ phơi nhiễm.

 

Khi cần bảo hộ nhanh có thể sử dụng kháng thể NAVET-KHÁNG GUM
Khác với vaccine, NAVET-KHÁNG GUM cung cấp trực tiếp kháng thể có sẵn cho cơ thể gà.

Điều này có ý nghĩa trong những tình huống cần tạo lớp bảo hộ nhanh cho đàn, chẳng hạn khi khu vực đang có nguy cơ dịch hoặc khi đàn cần được hỗ trợ trong quá trình xử lý bệnh theo hướng dẫn chuyên môn.

NAVET-KHÁNG GUM chứa kháng thể đặc hiệu đối với Găm-bô-rô (Gumboro), đồng thời có kháng thể đối với Niu-cát-xơn (Newcastle), cúm gia cầm và IB từ đàn gà cho trứng nguyên liệu đã được tiêm phòng.

Nếu vaccine cần thời gian để cơ thể tự tạo kháng thể, thì với chế phẩm kháng thể, lượng kháng thể bảo vệ đã có sẵn ngay sau khi đưa vào cơ thể.

Đây là lợi thế khi cần hỗ trợ bảo hộ trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, kháng thể thụ động không tồn tại lâu như miễn dịch chủ động do vaccine tạo ra. Lượng kháng thể đưa vào sẽ giảm dần và được đào thải khỏi cơ thể, khoảng sau 7 ngày khả năng bảo hộ này sẽ không còn duy trì như ban đầu.

Vì vậy, NAVET-KHÁNG GUM phù hợp hơn với vai trò tạo bảo hộ tức thời hoặc hỗ trợ đàn trong những tình huống có nguy cơ dịch, còn vaccine vẫn là nền tảng để xây dựng miễn dịch chủ động và lâu dài.

 

Phòng Niu-cát-xơn nên bắt đầu trước khi đàn có triệu chứng
Khi những dấu hiệu như khò khè, phân xanh hay rối loạn thần kinh đã xuất hiện rõ trong đàn thì bệnh có thể đã ảnh hưởng đến nhiều cơ quan.

Vì vậy, kiểm soát Niu-cát-xơn không nên bắt đầu từ lúc thấy gà bệnh.

Vaccine giúp tạo miễn dịch chủ động và nên được thực hiện theo lịch phù hợp khi đàn còn khỏe. Trong những tình huống cần một lớp bảo hộ nhanh, kháng thể có thể được sử dụng theo hướng dẫn phù hợp.

Song song đó, giữ khu nuôi khô sạch, kiểm soát người và dụng cụ ra vào, thu gom chất thải và duy trì sát trùng định kỳ vẫn là những bước không thể bỏ qua để hạn chế mầm bệnh phát tán trong đàn.

 

NAVETCO Trợ thủ đắc lực của Nhà chăn nuôi

Để biết thêm chi tiết về các sản phẩm và cách ứng dụng, vui lòng truy cập trang web chính thức NAVETCO (www.navetco.com.vn) hoặc liên hệ đội ngũ tư vấn kỹ thuật của Công ty qua tổng đài CSKH 1900.999.960

Icon động, để lại yêu cầu